Zuid-Transdanubië
Baranya is een comitaat in Zuid-Transdanubië in het zuiden van Hongarije. De hoofdstad is Pécs, maar valt als stad met comitaatsrecht buiten het comitaat. Het comitaat heeft 244.950 (2001) inwoners.
Egyhazaskozar De afstand tot Boedapest is 180 km. Kan ook goed per trein vanaf Dombovar worden gedaan. (15 minuten met de taxi)
Het Balatonmeer ligt op 40 minuten met de auto.
Pecs is een 2000 jaar oude stad met prachtige gebouwen. Afstand is een half uur met de auto.
Het Mecsekgebergte ligt op 15 minuten
Op 2 km afstand ligt in Bikal een Wellness oord (kuuroord met ook ‘gewone’ zwembaden) en in Dombovar en Szasvar zijn grote zwembaden.
Verder zijn er veel meren in de buurt, echter de meeste zijn vismeren. Orfu (toeristische trekpleister) heeft een mooi stuwmeer waar gezwommen wordt en langs de weg van Bonyhad richting Boedapest ligt een prachtig natuurgebied waar in het meer gezwommen kan worden.
Geografie
Baranya is een onderdeel van de Hongaars-Kroatische regio Baranya of Baranja. Het Kroatische Baranja grenst aan het zuidwesten van het Hongaarse comitaat en is een onderdeel van de Kroatische provincie Osijek-Baranja. De rivier de Drava vormt de zuidelijke grens met de rest van de Kroatische provincie Osijek-Baranja en de provincie Virovitica-Podravina. In het oosten grenst het aan het Hongaarse comitaat Somogy, in het noorden aan het comitaat Tolna en in het uiterste westen aan het comitaat Bács-Kiskun. In het uiterste westen stroomt ook de rivier de Donau, bij de stad Mohács over een vrij korte afstand door Baranya heen.
Het noordelijke deel van het comitaat, ten noorden van de hoofdstad Pécs is bergachtig met uitgebreide bossen. De oostelijke en zuidelijke delen, in de buurt van de grote rivieren, zijn echter vlak. Baranya is rijk aan mineralen en warm-water-bronnen, en tevens aan andere natuurlijke hulpbronnen. 98% van de Hongaarse steenkoolreserves.
Geschiedenis
Het gebied is bewoond sinds de oudheid. Voordat de Hongaarse stammen het gebied veroverde, werd het bewoond door Slavische stammen. Stefanus I, de eerste Hongaarse koning vestigde hier een bisschopszetel.
In 1526 werd het comitaat veroverd door de Ottomanen. De heerschappij van de Ottomanen kwam tot zijn eind in 1689.
Als gevolg van het Verdrag van Trianon in 1920 verloor het comitaat het zuidelijke deel (1163 km˛) aan het Koninkrijk van Serviërs, Kroaten en Slovenen, het latere Joegoslavië. Met de herstructurering van de comitaten in 1950 veranderden er weinig aan de grenzen.
Bevolking
Baranya heeft het grootste aantal minderheden, twee keer zoveel als het Hongaarse gemiddelde. 34% van de Duitse minderheid en 32% van de Slavische volkeren wonen in Baranya.
Steden
Stad met comitaatsrecht
Steden (gesorteerd naar bevolkingsomvang, volgens de census van 2001)
Komló (27 462)
Mohács (19 085)
Ligt aan de Donau op 45 km afstand oostelijk van Pécs en 11 km van de grens met Kroatië, waar de herinnering aan de Turken voortleeft. Hier speelde zich voor Hongarije wel het grootste drama uit die tijd af. In 1526, toen de Turken naar het noordwesten oprukten, wilden de Hongaren deze hier terugslaan. Dit lukte echter niet. Ze werden volledig verslagen. Ook koning Lajos II (Lodewijk II van Hongarije) vond in die veldslag op 29 augustus 1526 de dood, zodat het land onbeschermd open lag voor de Turken. Door de doorbraak van de Turken werd het gehele land overrompeld en de overheersers maakten de Hongaren het leven 150 jaar lang zuur. De weduwe van koning Lajos II, koningin Maria van Hongarije, die bekend stond als één der meest ontwikkelde vrouwen uit die tijd, werd later stadshoudster van Brabant en landvoogdes der Nederlanden.
In een museum te Mohács zijn herinneringen aan de veldslag en aan de historie van de stad te zien. Als het voorjaar is geworden, zo rond Pasen, viert men hier het feest "Poklada", dit betekent in het Zuid-Slavisch "verkleding" en ook "nieuwgeboren". Het is een feest, dat zijn oorsprong vindt in een oeroude traditie van een volksgroep die in Mohács woont, de zgn. Schokatzen. De Hongaren kennen dit als het Busó-feest. Er is een legende, waarin verhaald wordt dat de bevolking van Mohács zich wist te redden uit de handen van de Turken, door in een schuilplaats op een eilandje in de Donau angstaanjagende maskers te snijden. Door deze maskers voor hun gezicht te plaatsen, zouden de Turkse vijanden zo geschrokken zijn, dat ze op de vlucht sloegen. Thans geldt dit feest meer als een traditioneel voorjaarsfeest. De optocht der maskers, de rondedans om het vuur "en het springen over de vlammen", kunnen als onderdeel van een groots dansspel beschouwd worden dat ieder jaar weer duizenden toeschouwers trekt naar Mohács.
Szigetvár (11 492)
Evenals Mohács ontleent het zijn bekendheid aan de strijd tegen de Turken in 1566. In vertaling betekent Szigetvár: Eiland-burcht. Stad en burcht lagen destijds op eilanden in het moerasgebied en waren daardoor niet gemakkelijk te veroveren. Precies 33 dagen lang hield de commandant de burcht, Miklós Zrinyi, zich met 2.500 verdedigers staande tegen een Turkse overmacht van 80.000 man onder leiding van sultan Süleyman. Ondanks verlokkende aanbiedingen - zo zou bij overgave het Kroatisch-Hongaarse Zrinyi voor altijd heersen over de Turkse satelietstaten Kroatië en Slovenië - gaf Zrinyi het niet op. Toen de strijd ten slotte een gevecht van man tegen man werd, wonnen de Turken en overleefden slechts enkele verdedigers van de burcht de slag.
Siklós (10 384)
Siklós ligt 6 km ten oosten van Harkány en een 12 km van de Kroatisch-Hongaarse grens. De grote, goed onderhouden burcht heeft een 700 jarige geschiedenis achter de rug. In het begin van de 18e eeuw ontstond de huidige vorm en tussen 1954 en 1969 vond een grondige restauratie plaats. De burcht wordt voor velen doeleinden gebruikt; hij herbergt een hotel, een restaurant, een permanente tentoonstelling van meubels uit de 17e tot de 19e eeuw en er is keramiek te zien. In het museum staan middeleeuwse folterwerktuigen opgesteld. In de wijnkelder kan men genieten van de uitstekende rode Villányi-wijnen, die iets ten noorden in het gelijknamige heuvelgebied worden geproduceerd. Binnen de muren staat een gotische kapel.
Szentlorinc (7265)
Pécsvárad (4104)
Bóly (3715)
Sásd (3570)
Harkány (3519)
Ligt aan de voet van het Villánygebergte op 26 km ten zuiden van Pécs en op ong. 10 km van de grens met Kroatië. Harkány is sinds 1999 officieel stad. Het is vooral bekend als kuuroord. Toen hier 160 jaar geleden de genezende werking van het water werd ontdekt, legde men een bad met een ziekenhuis voor reumapatiënten aan.
Sellye (3248)
Villány (2793)
Is een wijnstadje en ligt op 18 km ten oosten van Siklós, iets ten zuiden van het gelijknamige Villány-hegy. Het stadje is bekend om zijn uitstekende Villanyi-wijnen. Op het gelijknamige Villány-heuvelgebied wordt de wijn geteeld, geperst en op flessen "getrokken", waar ze dan voor een lange tijd kunnen rijpen in de wijnkelders.
Dorpen
Abaliget
In de buurt van dit dorp ligt een wijdvertakte druipsteengrot die in 1768 werd ontdekt. De totale lengte van de hoofdingang is 460 meter. Op de wanden zijn de meest grillige figuren ontstaan door het omlaag druppelende water (stalactieten). Diep in de grot stroomt een beek. Deze zou uitkomen bovengronds, en tientallen kilometers verderop mede de Kapos-rivier vormen. Abaliget ligt aan een prachtig vismeer waar de Hongaren graag vertoeven
